‘Communicatie is van levensbelang’

Onder de noemer ‘Natuur in de buurt’ maakt Yvonne Denissen een serie artikelen over het buitengebied ten zuidwesten van Almelo. Deze keer: ‘Communicatie is van levensbelang’.

Almelo - ‘’Op een mooie nazomerdag zit ik aan tafel met Henk van der Aa. Door het raam zien we een levendig schouwspel van wel twintig soorten vogels in zijn tuin. Henk is een groot natuurliefhebber en beschermt al twintig jaar kwetsbare uilensoorten en tegenwoordig ook torenvalken, bij Stichting de Katoelenkiekers. In drie gemeenten verzorgen de vrijwilligers bijna 600 uilenkasten. En met hun kennis en ervaring kunnen ze helpen om problemen op te lossen als iemand bijvoorbeeld een oude, door uilen bewoonde schuur wil vervangen. De uilenwerkgroep startte rondom Hoge Hexel en heeft zijn werkterrein uitgebreid, ook naar het gebied ten zuidwesten van Almelo waar XL Businesspark 2 is gepland. Henk vertelt welke effecten ingrepen in het buitengebied hebben op de flora en fauna. Het veranderen van vijf kilometer fietspad in een twee meter bredere fietssnelweg betekent dat de natuur definitief 10.000 m2 leef-, rust- en foerageergebied kwijtraakt. Duizenden dieren en planten worden verdreven. Een ogenschijnlijk lichte verstoring heeft een gigantische invloed op de flora en fauna. Uilen vormen paartjes die vaak hun hele leven in hetzelfde territorium verblijven. Met hun territoriale roep bakenen ze hun leefgebied af. Zo kun je ‘s avonds laat horen waar uilen in die omgeving hun leefgebied hebben. Jonge uilen die het nest verlaten zoeken bij voorkeur binnen niet al te grote afstand een vrij stekje. En indringers worden met luide roep bijtijds gewaarschuwd dat ze beter weg kunnen blijven. Deze vorm van communicatie is van levensbelang. Verder hebben uilen een open jachtgebied nodig waar ze elke nacht meerdere muizen en andere prooien vangen. Kerkuilen en steenuilen nestelen graag in de nok van oude boerderijen en schuren. Doordat geschikte plekken verdwijnen dient de uilenkast steeds vaker als woning. De aanleg van een bedrijventerrein in agrarisch gebied is funest voor uilen. In Rijssen-Holten heeft de uilenwerkgroep het effect van zo’n grote ingreep gecompenseerd door in de naaste omgeving geschikte nestgelegenheid te bieden. Nu al blijkt dat uilenkasten ophangen in een willekeurige omgeving niet werkt. Er komt geen uil in als de flora en fauna in de directe omgeving verwoest is. Henk vindt dat besluitvormers interesse en kennis van zaken moeten hebben als ze beslissingen nemen over grote ingrepen in het buitengebied. Zomaar afgaan op resultaten van een onderzoeksbureau is naïef. Hij heeft meegemaakt dat er zich volgens een onderzoeksbureau slechts één uilenpaar in een gebied had gevestigd, terwijl ze met de werkgroep in datzelfde gebied op één avond twaalf bezette territoriums hadden gemonitord! Als er een project wordt ontwikkeld, moet er eerst een rapport worden gemaakt over de verwachte effecten op flora en fauna’’, aldus Yvonne Denissen.