Documentaire ‘Het Verzet Kraakt’

ALMELO - ‘Indrukwekkend wat hier allemaal wordt verteld en wat er in die jaren rond de grote overval in 1944 gebeurd is,’ laten nabestaanden weten. De ruim 100 genodigden die onlangs bijeen kwamen op het Indiëterrein waren allemaal op een bepaalde manier familie van de groep verzetsstrijders die op 14 november 1944 die grootste bankroof ooit pleegden.

Peter Schoof, de maker van de documentaire, had in eerste instantie een spannende en heroïsche documentaire voor ogen. Maar na enkele gesprekken met nabestaanden werd hem al heel snel duidelijk gemaakt dat het helemaal niet om een heldendaad ging. Er waren immers meerdere mensen omgekomen en ook het geld was niet daar terecht gekomen waar men het voor ogen had. Er zijn destijds meerdere zaken niet gelopen zoals men had beraamd. De leden van de knokploeg onder leiding van de Vriezenvener Derk Smoes, die opgepakt waren hadden bijna twee uur stil gestaan op het station in Almelo. Als men daarvan geweten had dan had men actie kunnen ondernemen en hadden de jonge mannen het misschien wel overleefd. Uiteindelijk werden ze naar het concentratiekamp Neuengamme gebracht, waar ze op Hendrik Frielink na allemaal de dood vonden. Dat men de mensen niet heeft kunnen redden maakt dat de overlevenden de hele bankroof met alles er om heen helemaal niet als een heldhaftig gebeuren zien. In veel gezinnen is het gebeuren jarenlang verzwegen. De overval werd gepleegd omdat men geld nodig had voor onder andere de spoorwegstakingen. Toch zijn de nabestaanden, Carla en Nico Smoes en de kinderen van Derk Smoes, ervan overtuigd dat het goed is dat de verhalen over de oorlog levend gehouden worden. Vooral om de zinloosheid ervan te verduidelijken. Riet Strijker van het Stadsmuseum Almelo was één van de mensen die de afgelopen tijd nabestaanden benaderde via allerlei media. Dat is heel goed gelukt want de meesten van hen hebben de afgelopen tijd meegewerkt middels interviews. Natuurlijk was het onmogelijk om al die verhalen in de documentaire te verwerken. Deze verhalen zijn wel opgenomen op de website van ‘Het Verzet Kraakt’. De documentaire werd 4 mei uitgezonden via RTV Oost. Naast de documentaire wordt er in de periode van 30 augustus tot en met 23 september de voorstelling ‘Het Verzet Kraakt’ opgevoerd. Het Indiëterrein en het spoorwegemplacement vormen voor een groot deel het decor. Regisseur Jasper Verheugd vertelde één en ander over de voorstelling: ‘Ik heb de oorlog niet zelf meegemaakt, maar alles wat ik in de afgelopen tijd heb gehoord via de nabestaanden heeft veel indruk op me gemaakt.’ Info op www.hetverzetkraakt.nl