Rekenkamer: woningbouw in Almelo vraagt om scherpere keuzes en meer regie

ALMELO - De gemeente Almelo staat voor een flinke uitdaging op de woningmarkt. Er zijn meer woningen nodig voor starters, gezinnen en senioren, maar het realiseren daarvan blijkt ingewikkelder dan vaak wordt gedacht. Dat concludeert de Rekenkamer Almelo in een onderzoek naar het woonbeleid van de gemeente.

Volgens de Rekenkamer doet Almelo het op verschillende onderdelen redelijk goed, maar zijn er ook belangrijke verbeterpunten. Het rapport is inmiddels aangeboden aan de gemeenteraad.

Woningbouw afhankelijk van veel partijen

Een gemeente bouwt zelf geen woningen. Voor nieuwe bouwprojecten is zij afhankelijk van woningcorporaties, projectontwikkelaars en andere betrokken organisaties. Daarnaast spelen landelijke en regionale regels een grote rol. Tegelijkertijd groeit de vraag naar woningen en blijven de prijzen stijgen, waardoor betaalbaar wonen steeds moeilijker wordt.

De Rekenkamer stelt dat woningbouw daardoor een complexe opgave is die vraagt om goede samenwerking en duidelijke keuzes.

Deels succes, maar nog veel werk te doen

Uit het onderzoek blijkt dat ongeveer 40 procent van de doelstellingen uit de woonvisie inmiddels is gerealiseerd. Voor de overige ambities is volgens de Rekenkamer extra inzet nodig.

Vooral op het gebied van woningbouwtempo, de huisvesting van kwetsbare doelgroepen en het verduurzamen van woningen liggen nog uitdagingen. De samenwerking met externe partners verloopt volgens het rapport over het algemeen goed. Binnen de gemeentelijke organisatie zelf kan de samenwerking echter efficiënter worden ingericht.

Knelpunten in uitvoering

De onderzoekers signaleren meerdere punten waarop verbetering mogelijk is. Zo wordt volgens de Rekenkamer nog onvoldoende gestuurd op snelheid en uitvoerbare woningbouwplannen. Ook blijft de doorstroming op de woningmarkt achter, waardoor bestaande woningen niet optimaal worden benut.

Daarnaast sluiten beleidsdoelen, maatregelen en uitvoering niet altijd goed op elkaar aan. Beschikbare informatie wordt volgens de Rekenkamer nog onvoldoende gebruikt om tijdig bij te sturen. Ook beschikt de gemeenteraad niet altijd over voldoende overzicht om zijn controlerende en sturende rol goed te kunnen vervullen.

Vijf aanbevelingen

Om het woonbeleid te versterken doet de Rekenkamer vijf aanbevelingen aan de gemeente.

De eerste aanbeveling is om duidelijke keuzes te maken en te voorkomen dat er te veel ambities tegelijk worden nagestreefd. Daarnaast adviseert de Rekenkamer om voldoende uitgewerkte woningbouwplannen achter de hand te hebben. Daarbij wordt een plancapaciteit van minimaal 130 procent genoemd.

Verder moet sterker worden ingezet op doorstroming, zodat inwoners gemakkelijker kunnen verhuizen naar een woning die beter aansluit bij hun situatie. Ook wordt geadviseerd om de regierol van de gemeente te versterken en doelen, instrumenten en uitvoering beter met elkaar te verbinden. Tot slot moet monitoring actiever worden ingezet om ontwikkelingen beter te volgen en waar nodig bij te sturen.

Bespreking na de zomer

De gemeenteraad bespreekt het rapport op 1 september tijdens een politiek beraad. Tijdens die bijeenkomst licht het onderzoeksbureau de resultaten toe en gaan raadsleden met elkaar in gesprek over de conclusies en aanbevelingen.

Daarbij wordt ook gekeken naar de rol van de gemeenteraad bij de sturing van het woonbeleid. Op basis van de bespreking bepaalt de raad welke opdrachten aan het college worden meegegeven.

Meer passende woningen

Volgens de Rekenkamer kunnen de voorgestelde verbeteringen bijdragen aan een effectiever woonbeleid. Het uiteindelijke doel blijft hetzelfde: voldoende passende en betaalbare woningen realiseren voor inwoners van Almelo en zorgen voor een betere uitvoering van het gemeentelijke woonbeleid.