Het levensverhaal achter de kunst van Floortje van Loon

ALMELO - In het Huis van Katoen en Nu in Almelo is vanaf 18 januari een bijzondere expositie te zien van de Almelose kunstenares Floortje van Loon. Haar eerste solo-tentoonstelling draagt de titel ‘Het is niet wat het lijkt’. Die naam past niet alleen bij haar digitale fotocollages, maar ook bij haar levensverhaal.

Floortje van Loon is 53 jaar en werd in 1972 geboren in Zuid-Afrika, vlak bij Kaapstad. Haar ouders waren daarheen verhuisd vanuit Nederland. “Mijn vader wilde een andere uitdaging, een ander leven”, vertelt ze. Al snel na haar geboorte bleek dat Floortje een lichamelijke beperking had. Ze ontwikkelde zich langzaam en verbleef haar eerste jaren in een revalidatiecentrum. “Ik kon pas op mijn derde lopen. Was ver achter, vanwege mijn motoriek.”

Moeizame jeugd

In 1978 kwam het gezin terug naar Nederland. Niet lang daarna gingen haar ouders uit elkaar. De jeugd van Floortje verliep moeizaam. “Mijn ouders gaven ons het gevoel dat mijn zusje en ik - nakomertjes - niet gewenst waren. Dat heeft diepe sporen nagelaten.” Op school werd duidelijk dat haar moeder haar mishandelde. “Mijn moeder mishandelde mij en dat ontdekten ze op school.” Op haar twaalfde verhuisde Floortje naar haar vader, terwijl haar tweelingzus bij haar moeder bleef wonen.

Omdat de afstand tot school te groot was, ging Floortje intern wonen bij het revalidatiecentrum. “Ik kon eigenlijk niet bij mijn vader wonen, hij woonde in Nieuwegein en de Mytylschool (een aangepaste school voor kinderen met een lichamelijke handicap, red.) in Arnhem was te ver weg. Het revalidatiecentrum bevond zich naast de school, toen ben ik daar drie jaar intern gaan wonen terwijl ik in de weekenden bij mijn vader verbleef.” Die tijd betekende veel voor haar. “Daar heb ik mijn jeugd ingehaald. Voor het eerst voelde ik vrijheid. Ik was niet langer alleen dat stille, angstige meisje.”

Tweelingzus

Het leven sloeg daarna opnieuw hard toe. Haar tweelingzus overleed op zestienjarige leeftijd door zelfdoding. “Dat gemis gaat nooit meer weg,” zegt Floortje. “Het hoeft ook niet. Het zit verweven in wie ik ben en in wat ik maak.” Later verloor ze ook haar moeder en haar oudste broer. “Op een gegeven moment dacht ik: iedereen gaat maar dood. Misschien ligt het aan mij.”

Die gedachte leidde tot een eetstoornis. In 2002 werd Floortje opgenomen vanwege anorexia. Er volgden jaren met behandelingen en begeleid wonen. Uiteindelijk kwam ze in een rolstoel terecht. Toch kwam er langzaam ruimte voor verandering. “Op een gegeven moment dacht ik: ik kan doodgaan, of ik kan leven. Zo simpel is het niet, maar het werd wel mijn uitgangspunt.”

Almelo

In 2005 verhuisde ze naar Almelo. Daar begon ze, na jaren van zorg en afhankelijkheid, met het maken van kunst. “Ik had een mening, ik was begaan met de wereld, maar ik kon dat nergens kwijt.” Op haar 41ste startte ze met het maken van digitale collages. Ze leerde zichzelf werken met Photoshop. “Ik ben autodidact. Knippen, plakken, combineren - zo vond ik mijn eigen taal.”

In haar werk komen thema’s terug als verlies, kwetsbaarheid, identiteit en ongelijkheid. “Ik verbeeld verdriet, maar ook vrolijkheid. Gemis, maar ook kracht. Dingen die ik vroeger niet kon uitspreken, kan ik nu laten zien.” Haar beelden lijken soms rustig of mooi, maar wie beter kijkt ziet vaak een diepere laag.

De titel van de expositie zegt volgens haar alles. “Mensen zien een vrouw in een rolstoel, of iemand met een moeilijke geschiedenis. Maar dat is niet het hele verhaal. Net zoals in mijn werk: wat je ziet is nooit het complete beeld.” Ze wil laten zien dat oordelen vaak te snel worden geveld.

Ook persoonlijk maakt ze duidelijke keuzes. Na een zware ziekenhuisopname vorig jaar, waarbij ze op de intensive care belandde, overleed kort daarna ook haar vader. “Toen ik nog in het ziekenhuis lag, overleed tot overmaat van ramp ook nog mijn vader. Dat maakte me verdrietig, maar ook heel boos.” Het gevoel om zelf richting te geven aan haar leven werd daardoor alleen maar sterker.

‘Ik ben wie ik ben’

Ze noemt zichzelf zowel ‘Floortje’ als ‘Floor’. “Ik wil niet met de meute meelopen. Ik ben wie ik ben.” Die twee kanten komen samen in haar kunst: persoonlijk, soms confronterend, maar ook hoopvol.

Met ‘Het is niet wat het lijkt’ laat Floortje van Loon zien dat achter elk beeld en achter elk mens een verhaal schuilt dat dieper gaat dan de buitenkant.

De expositie is te zien in het Huis van Katoen en Nu aan het Marktplein 35 in Almelo van 18 januari tot en met 28 februari 2026. De tentoonstelling is geopend van woensdag tot en met zaterdag van 10.00 tot 17.00 uur. De toegang is gratis.